Milli Eğitim Bakanlığı’nın “Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli” tanıtımı kapsamında düzenlediği “Maziden Atiye” buluşmalarında yaşananlar, eğitim camiası ve kamuoyunda büyük bir infial yarattı. Bitlis ve Diyarbakır’da gerçekleştirilen bu toplantılara Türkiye’nin dört bir yanından binlerce 10. ve 11. sınıf kız öğrencisi götürüldü. Ancak ortaya çıkan iddialar, söz konusu toplantıların bir eğitim faaliyetinden çok, Cumhuriyet kazanımlarına ve kadınların toplumsal haklarına yönelik sistematik bir propaganda alanına dönüştürüldüğünü gösterdi.
Eğitim-İş Genel Özlük-Hukuk ve TİS Sekreteri Yeliz Toy’un paylaştığı görüntüler ve öğrenci anlatımları, Bakanlığın hazırladığı içeriklerin akıl almaz boyutlara ulaştığını gözler önüne serdi. Toy’un açıklamalarına göre toplantılarda kadınların çalışmasının gereksiz olduğu, kadının toplumdaki temel görevinin ailesine hizmet etmek olduğu yönünde konuşmalar yapıldı. Dahası Atatürk ve Cumhuriyet devrimlerini hedef alan söylemler işlendi; kadınların yüz yıllık kazanımlarını yok sayan gerici mesajlar toplantıların odağı haline getirildi.
Daha da çarpıcı olan ise söz konusu programlara Milli Eğitim Bakan Yardımcısı Nazif Yılmaz’ın da katılmasıydı. Bu durum iddiaların bireysel bir çıkıştan ibaret olmadığını, Bakanlık düzeyinde organize edilen bir hat çizildiğini ortaya koydu.
Toy’un aktardığına göre öğrencilerin toplantı başlangıcında cep telefonları ellerinden alındı ve program dışarıya kapalı şekilde sürdürüldü. Bu uygulama, hem içeriklerin neden gizlendiği sorusunu hem de pedagojik etik açısından ciddi soru işaretlerini gündeme taşıdı.
Paylaşılan görüntülerde toplantıya katılan bir kız öğrencinin yüksek sesle yaptığı çıkış dikkat çekti. Öğrenci, anlatılan görüşlere itiraz ederek şu sözlerle duruma karşı çıktı:
“Bir kadın isterse evde oturur, isterse çalışır. Çocuk yapıp yapmamak da, ekonomik bağımsızlık kazanmak da kadınların seçimidir. Erkeklerin buna karışması mantıklı değil. Kadın çalışarak kendi hayatını kurabilir. Böylece sizin anlattıklarınızdan çok daha fazlasını başarabilir.”
Bu sözler salonda bulunan birçok öğrenci tarafından alkışlanırken, toplantının nasıl bir atmosfer içinde gerçekleştiğini de açık biçimde gösterdi.
Toy, yaptığı açıklamalarda programın “tarikat aklıyla hazırlanmış bir içerik” olduğunu belirterek MEB’i sert sözlerle eleştirdi:
“Bu karanlık ve çağ dışı anlayış, kadınların Cumhuriyetle kazandığı hakları yok etme girişimidir. 15-16 yaşındaki kız öğrencilerin verdiği cevaplardan hiç mi utanmadınız? Bu ülkenin çocuklarını, laiklikten ve bilimden uzak Ortaçağ zihniyetine teslim etmeyeceğiz.”
Toy, programların içeriğinin neden kamuoyundan gizlendiğini, hangi cemaat veya yapılanmaların etkisiyle bu içeriklerin hazırlandığını sordu; Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin’i ve Bakan Yardımcısı Nazif Yılmaz’ı hedef gösterdi.
Eğitim sendikaları ve birçok sivil toplum kuruluşu, ortaya çıkan iddiaları MEB’in eğitim politikalarında süregelen gerilemenin yeni bir göstergesi olarak değerlendirdi. Kadının toplumdaki yerini 100 yıl geriye iten söylemlerin devlet eliyle genç kızlara anlatılması, laik eğitim sisteminin temel prensiplerine açık bir aykırılık olarak kayda geçti.
Eleştiriler, Bakanlığın son dönemde kadın ve aile politikalarını dini referanslarla şekillendirme çabasının, eğitim programlarına da taşındığı yönünde yoğunlaştı. Uzmanlara göre mesele münferit bir skandal değil; uzun süredir devam eden ideolojik bir dönüşümün yansıması.
Toy, açıklamasının sonunda şu ifadeleri kullandı:
“Cumhuriyet, laiklik, kadın hakları ve bilimin ışığı bu ülkenin geleceğini aydınlatmaya devam edecek. Siz gidiciniz; Atatürk’ün devrimleri kalıcıdır.”
Yaşananlara dair MEB’den resmi bir açıklama yapılmazken, kamuoyunun tepkisi büyüyerek devam ediyor.
14202,09%-0,67
42,71% 0,05
50,33% 0,25
5897,25% -0,19
9493,51% -0,48
